Sağlamlıq / Sağlam ol!

Tampon nədir və necə istifadə edilir?

hopeful-woman | 30-06-2012, 22:00
134 610 0

 Tampon nədir və necə istifadə edilir?


 

 Vajinal tamponlar, eynilə gigiyenik pedlər kimi menstruasiya zamanı vajinal yoldan bədən xaricinə atılan qanı çəkmək məqsədiylə istifadə edilən məhsullardır. Pedlərdən fərqli olaraq qanın vajina xaricinə atılmadan əvvəl çəkilməsini təmin edərək ped istifadəsi ilə görülən və qadının ictimai həyatını çətinləşdirən faktorları ortadan qaldırar.

 

 

 Vajinal tamponlar yumşaq pambıq liflərinin silindrik bir şəkil alacaq şəkildə preslənməsi şəklində istehsal edilir.Silindirik şəkil sayəsində tampon vajina içərisinə rahatca yerləşdirilə bilər.
 

 

 Tampon aybaşı qanının bədən xaricinə çatma şansı tapa bilmədən birbaşa olaraq vajina içində əmilməsini təmin edər. Vajinal tamponlar dəyişik boy və əmmə tutumlarına sahibdirlər. Aybaşı qanamanızın şəklini və miqdarını bilməniz uyğun tamponu seçmənizi asanlaşdırar.
 

 

 Gigiyenik pedlərdən fərqli olaraq vajinal tamponlar çox əhəmiyyətli bir riski də özü ilə gətirərlər: Toksik şok sindromu.Ən əsas şey tamponu 4-8 saatdan daha çox vajinada saxlamamaqdır. İdeal olan gigiyenik ped yerinə tampon seçməmək, çox lazımlı olmadıqca istifadə etməmək və istifadə edildiyində ən çox 6 saat vajinada saxlamaqdır.
 

 

 Vajinal tamponlar yalnız aybaşı qanaması zamanı istifadə edilir. Vajinal axıntılar üçün gündəlik pet yerinə tampon istifadə etmək son dərəcə riskli bir davranış olacaq.
 

 

 

 

 Uyğun tamponu seçmək.

 

 Bazarda satılan az qala hər markanın dəyişik boy və əmmə tutumuna sahib növləri vardır. Özünüzə uyğun tamponu seçərkən təməl prinsip qanama miqdarınıza görə lazımlı olan ən aşağı əmmə tutumuna sahib tamponu tapmaqdır. Qanamanın miqdarı gündən günə fərqli olacağından aybaşı qanamanızın dəyişik günləri üçün fərqli tutumda tamponlar istifadə edə bilərsiniz.

 

 

 Uyğun tutumdakı tamponu seçmək təcrübə ilə əldə edilər. Bununla birlikdə əgər tamponu 4 saatdan əvvəl dəyişdirməniz lazımdırsa daha yüksək tutumlu, 8 saat sonunda hələ dolmamışsa daha aşağı tutumlu bir tampon seçməlisiniz.
 

 

 Tampon necə yerləşdirilər?
 

 

 

İlk dəfə tampon istifadə edəcəksinizsə sinirlə və gərgin olmanız normaldır. Bu vəziyyət əzələlərinizin çox sıxılmasına səbəb olacağından yerləşdirməyi çətinləşdirə bilər. Daha əvvəldən tampon istifadə edən yoldaşlarınıza necə istifadə edildiyini soruşa bilər və onlardan bu mövzuda kömək ala bilərsiniz. Bazarda satılan bir çox məhsulun içində istifadə etmə və yerləşdirmə təlimatları şəkilli olaraq iştirak etməkdədir. Bu təlimatları diqqətlicə oxuyun və anlamağa çalışın.
 

 

 

Tamponu yerləşdirmədən əvvəl əllərinizi mütləq sabunlu suyla yaxşıca yuyun və gözəlcə qurulayın.

 

 

Tamponu yerləşdirərkən ayaqda dayana bilər ya da otura bilərsiniz. Mövqenizin rahat olması əhəmiyyətlidir.Özünüzü ən rahat hiss etdiyiniz mövqeni tapmağa çalışın. Tamponu yazı yazmaq üçün istifadə etdiyiniz əlinizi istifadə edərək yerləşdirin,solaxaysınızsa sağ əlinizi istifadə edərək yerləşdirməyə işin.
 

 

 Aplikatoru baş barmaq və orta barmağınızla alt ucuna yaxın bir yerdən tutun
 

Digər əlinizlə vajinal açıqlığının iki yanındakı labiaları bir-birindən ayıraraq vajina girişinin görünər hala gəlməsini təmin edin. Aplikatorun ucunu vajina girişinə yerləşdirin.

 

 

 Vajina arxaya və yüngül yuxarıya doğru uzanar. Bu səbəblə tamponu bu əks istiqamətində yumşaq hərəkətlərlə itələyin.Bu sırada aplikatoru sağa sola çevirərək itələməyə çalışmayın.Aplikatorun balonu tamamilə vajina içinə girənə və aplikatoru tutan iki barmağınız bədəninizə dəyənə qədər itələməyə davam edin.
 

 

 Daha sonra orta barmağınızı istifadə edərək tamponun ipinin olduğu porşeni ya da balonu itələyin.Bu hərəkət tamponun aplikator içindən çıxaraq vajinaya yerləşməsini təmin edəcək. Barmağınızı balonun içindən çəkin bu sayədə çıxarma ipləri sərbəst hala gələr.
 

 

 Aplikatoru yavaşca çölə çəkin.
 

 Tamponu doğru şəkildə yerləşdirdiyiniz təqdirdə vajinada hər hansı bir narahatlıq və tamponu hiss edə bilməməniz lazımdır. Əgər narahatlıq varsa bu vəziyyətdə böyük ehtimalla tamponu kifayət qədər dərinə yerləşdirə bilmədiniz deməkdir. Narahatlığın ən əhəmiyyətli səbəbi tamponun vajina girişindəki toxumanı içəri doğru çəkməsidir. Bu vəziyyətdə tamponu çıxardın və yeni bir tampon yerləşdirin. Eyni tamponu çıxardıb yenidən yerləşdirməyə çalışmayın.

 

 

 Tamponun çıxardılması.
 

 Tamponun dolduğunu və qanın vajina xaricinə çıxdığını hiss etdiyinizdə ya da, 6 saat doldusa və ya tampon istifadə etmənizi lazımlı edən vəziyyət ortadan qalxdısa ipindən tutaraq yavaşca çölə doğru çəkin və vajinadan çıxarın. Bu sırada çox sərt hərəkət etməməyə diqqət yetirin.

 

 

 Tampon istifadəsi ilə sıx soruşulan suallar.
 

 Tampon özbaşına düşərmi?

 

 Xeyr. Doğru şəkildə yerləşdirildiyində vajina əzələləri tamponu yerində saxlayar.Bu səbəblə aktiv idman edərkən də tampon düşməz.

 

 Tampon istifadə edərkən infeksiyalar bucağından yüksək risk altında olarammı?

 

 Həm bəli həm xeyr. Qaydalara uyğun istifadə edildiyində tampon infeksiya riskini çox artırmaz. Digər tərəfdən toksik şok sindromu adı verilən cədvəl tampon istifadəsi ilə əlaqədardır.

 

 Tampon varkən tualetə gedə bilərəmmi?

 

 

Bəli. Qadın genital bölgəsində bədən xaricinə açılan 3 fərqli açıqlıq vardır. Sidiyin edildiyi ürethra, vajina və anus. Bunlar bir-birilərindən müstəqildir və bu səbəblə vajinada olan tampon tualetə getmənizə maneə deyil. Tualetə getdikdən sonra tamponu çıxarmanız ya da dəyişdirməniz lazım deyil.

 

 Tampon istifadə edərkən üzə bilərəmmi?

 

 Bəli. Bunun hər hansı bir qorxusu yoxdur.

 

 Tampon istifadə edərkən idman edə bilərəmmi?

 

 Bəli. Tampon istifadə edərkən balet, ağırlıq qaldırma, atletizm kimi hər cür idmanı edə bilərsiniz.

 

 Tampon istifadə edərkən duş edə bilərəmmi?

 

 Bəli. Bunun hər hansı bir qorxusu yoxdur.

 

 Tampon içimə qaça bilər və itə bilərmi?

 

 Xeyr. Bu qeyri-mümkündür. Yalnız tamponun ipi vajinaya qaça bilər. Bu vəziyyətdə təlaşlanmayın,boşalın və iki barmağınızı yavaşca vajinaya soxaraq ipi tapmağa çalışın. Əgər bacara bilməsəniz əsla özünüzü məcbur etməyin. Dərhal həkimə meraciət edin.

 

 Tampon allergiyaya səbəb ola bilərmi?

 

 Bəli. Çox nadir olaraq tampon içində olan pambıq allergik reaksiyaya səbəb ola bilər. Bu vəziyyətdə tampon istifadə etməməlisiniz. Bazarda satılan ətirli tamponların allergiyaya səbəb olma ehtimalı daha yüksəkdir. Bu cür məhsulları seçməyin.

 

 Tampon aybaşı qanaması əsnasında ortaya çıxan qoxunu azalda bilərmi?

 

 Bəli. Aybaşı qanı hava ilə təmas etdiyində xüsusi bir qoxu ortaya çıxar. Tampon qanı içəridə, havayla təmas etməsinə icazə vermədən əmdiyi üçün bu qoxuya da təbii olaraq mane olar.

 

 Tampon varkən pet də istifadə etməliyəmmi?

 

 Xeyr. İstifadə etdiyiniz tampon 4-8 saat müddətlə aybaşı qanamanızın əmmə tutumuna sahib olmalıdır. Əgər bu müddət içində aybaşı qanı tampona baxmayaraq çölə gəlirsə ya tamponu doğru yerləşdirməmisiniz ya da uyğun əmmə tutumuna sahib bir tampon seçməmisiniz. Ən yüksək tutumlu tamponu istifadə etmənizə baxmayaraq qan hələ daha çölə gəlir isə  qanamanız normaldan çox ola bilər və bu vəziyyətdə ginekoloqunuzla görüşməlisiniz.

 

 Yatarkən tampon istifadə edə bilərəmmi?

 

Bəli amma bu uyğun bir davranış deyil. Lazımlı olmadıqca tampon istifadə edilməməlidir. Xüsusilə 8 saatdan sonra tampon mütləq çıxardılmalıdır.

 

 Eyni anda birdən çox tampon istifadə edilə bilərmi?

 

 Qətiliklə xeyr. Bu əsla edilməməsi lazım olan təhlükəli bir davranışdır.

 

 Tampon varkən cinsi əlaqədə ola  bilərəmmi?

 

 Qətiliklə xeyr. Bu əsla edilməməsi lazım olan təhlükəli bir davranışdır.

 

 Tampon cinsi yolla bulaşan xəstəliklərə qarşı qoruyarmı?

 

 Qətiliklə xeyr.Bunun tək təsirli yolu prezervativ istifadə etməkdir.

 

 Bakirə qızlar tampon istifadə edə bilərmi?

 

 Xeyr.Bu qızlığın pozulmasına səbəb ola bilər.

 

 

 

 Diqqət yetirilməsi lazım olan nöqtələr.

 

 Tampon istifadəsi ilə TSS arasındakı səbəb-nəticə əlaqəsi tam mənası ilə bilinməsə də bu sindromun tampon istifadəçilərində daha çox görüldüyü bilinən bir gerçəkdir. 

 

Tampon istifadə edərkən diqqət yetiriləcək bir neçə sadə qayda riski azaldar:

 

 *Aybaşı qanamanız üçün yetərli olacaq ən kiçik tamponu istifadə edin.

 

 *Tamponu yerləşdirmədən əvvəl və yerləşdirdikdən sonra əllərinizi sabun ilə yaxşıca yuyun.

 

 *İstehsalçı firmanın təklifləri istiqamətində tamponu tez-tez dəyişdirin.

 

 *Eyni tamponu 4-8 saatdan daha uzun bir müddət saxlamayın.

 

 *Əsla eyni anda birdən çox tampon istifadə etməyin.

 

 *Gecə yatarkən tampon yerinə pet istifadə edin.

 

 *Aybaşı dövrü xaricində axıntı səbəbi ilə əsla tampon istifadə etməyin.

 

*Yalnız pambıq ehtiva edən tamponlar istifadə edin.

 

 Qeyd: Bu xəbər maarifləndirici xarakter daşıdığı üçün şərh yeri bağlıdır.