Münasibətlər / Analıq məktəbi

Peyvəndləmə: Uşaqlarımızı qoruyur, yoxsa zərər vurur?

Banu. | 7-05-2018, 20:24
1 337 0

Peyvəndləmə: Uşaqlarımızı qoruyur, yoxsa zərər vurur?

Şikayətçi: "Azərbaycanda uşağa vurulan peyvəndlərin  tərkibində civənin miqdarı
ÜST-ün normasından 25 dəfə yüksəkdir ki, bu da dəhşətli problemlər yaradır”norma təyin etsə də, dərman istehsalçıları bu çərçivəsindən kənara çıxırlar”
Həkim: "ÜST vaksinlərin tərkibinə qatılan konservant maddələr üçün müəyyənMüxtəlif ölkələrdə uşaqlara edilən peyvəndlərin ağır fiziki və psixi problemlərə səbəb olması  barədə faktların sayı artır. Peyvənd məsələsi bizim ölkəmizdə də mübahisəli məsələlərdən  biridir. Məsələ burasındadır ki, bir çox valideynlər övladını peyvənd etdirməkdən imtina edir.  Buna səbəb ölkəyə gətirilən peyvəndlərin tərkibinin dəqiq aydın olmaması, bir çox hallarda isə  təhlükəli həddə kimyəvi maddələrlə zəngin olmasıdır. İddialara görə ölkəmizə gətirilən bəzi  peyvəndlərin tərkibindəki konvervant kimi istifadə olunan agır metallar Ümumdünya Səhiyyə  Təşkilatının (ÜST) təyin etdiyi normadan dəfələrlə çoxdur."Azərbaycanda uşaqlara 10-dan artıq müxtəlif peyvəndlər vurulur” Azərbaycanda inaktivləşdirilmiş polimelit peyvəndinin tətbiqinə 2016-cı ilin yanvar ayından
 
başlanılacaq. Bu barədə dünən Respublika Gigiyena və Epidemiologiya Mərkəzinin direktor
 
müavini Afaq Əliyeva bildirib. Onun sözlərinə görə, hələ ki dünya ölkələrində də bu peyvəndin
 
tətbiqinə başlanılmayıb: "Bu peyvənd Azərbaycanda Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST)
 
tövsiyyəsinə əsasən həyata keçirləcək. İnaktivləşdirilmiş polimelit peyvəndi, oral polimelit
 
peyvəndinin bir qədər gücləndirilmiş formasıdır. Bu peyvəndin bir dozasının 6 aylıq uşaqlara
 
tətbiqi nəzərdə tutulur”.Valideyn Əhməd Rəhmanov oğlunu peyvənd etdirəndən sonra yaranmış autizm sindromu ilə  əlaqədar xeyli araşdırma aparıb. Onun "Cumhuriyyət” qəzetinə bildirdiyinə görə, ÜST-ün 16  mart 2010 ildə qəbul olunan protokoluna əsasən, orta və yaşlı insanlara cagır metalların  qəbulu qidada çəkinin hər kiloqramına 0.1 mikroqram həddində ziyansız sayılır və nəzərə  alsaq ki, hər bir maddə qida ilə daha tez bədəndən xaric olunur nəinki inneksiya vasitəsiylə  deməli bədənə yeridələn halda bu daha az olmalıdır: "Belə olduğu halda, əgər yeni doğulan  uşağın çəkisi 3-4 kq-sa, deməli, o, gün ərzində 0.3-0,4 mikroqram agır metal qəbul edə bilər.  Ona isə ömrün ilk anlarında peyvəndlə 0.025 mq (və ya 25 mkq, normadan 25-30 dəfə  yüksək!) timerasol (civənin orqanik forması) və 0.25-dən 0.4 milliqramadək aliminium vurulur.  Ayrı-
Ölkəmizdə uşaqlara vurulan peyvənd cədvəlinə nəzər salaq. Azərbaycan Respublikasının

Milli Peyvənd Təqviminə əsasən doğumdan sonra 12 saat ərzində uşağa Hepatit B
 
xəstəliyinə qarşı, 4-7-ci gün BSJ, OPV, Vərəm əleyhinə peyvənd, Poliomielitə qarşı peyvənd,
 
daha sonra OPV B tipli hemofil infeksiyaya, difteriya, göyöskürək, tetanus və hepatit B-yə
 
qarşı kombinəedilmiş peyvənd, QPM, Vit A, Qızılca, parotit və məxmərəyə qarşı peyvənd,
 
AGDT.
 
"Övladım peyvənddən sonra autizm sindromuna mübtəla oldu” ayrılıqda bu metalların törətdiyi fəsadlar cox ağır olsa da, elmi araşdırmalar onların bir yerdə
 
göstərdiyi fəsadların bundan da qat-qat çox olduğunu müəyyən edib”. AKDS peyvəndinə gəlincə isə, valideyn deyir ki, miqdarı 0.5 ml olan bu vaksinin tərkibindəki
 
konservantlar timerasol (0.01%) və alüminiumdur (1.25 mq): "Bu hesablamalardan isə belə
 
anlaşılır ki, AKDS Hepatit B vaksinindən daha yüngül preparatdır. Hepatit B ilə yenidən 25
 
mq, AKDS ilə təxminən 0.05 mq civə uşaqa vurulur.Respublikamızda sırf bu sahədə mütəxəssis tapıb elmi rəy almaq müşkül məsələdir.  Həkimlərin demək olar ki, hamısı peyvəndlərin vacibliyini bildirir, lakin tərkibini soruşduqda  bilmədiklərini deyirlər. Bu isə onu göstərir ki, omrünün ilk bir ilində hər bir uşaq normadan umumi hesabla 75-80 dəfə
 
artıq ağır metalı təkcə Hepatit B və AKDS vasitəsiylə qəbul edir. Uşaqlara isə 10-dan artıq
 
peyvənd vurulur”. Əhməd Rəhmanov deyir ki, poliklinikada vurulan peyvəndlərdən sonra oğlunun qanında ağır
 
metalların miqdarı normadan 16 dəfə çoxdur. Bu da autizm sindromuna səbəb olub: "Eyni ildə
 
uşaqlara qoyulan mantu sınagının tərkibindəki fenol deyilən maddə uşaqlarda agır fəsadlar
 
yarada bilər. Fenol bir necə maddənin kimyəvi birləşməsi kimi gedən prosesin tezləşməsinə
 
xidmət etdiyindən, orqanizmdə olan hər hansı bir problemi daha da qabardır. Bir necə il
 
bundan əvvəl Bakıda mantudan sonra dünyasının dəyişən gəncin də sən demə ürəyində xirda
 
catlar oldugundan Fenol öz qara əməlini gördü. Avropada artıq 2007-ci ildən Mantu sınagı
 
qadagan olunub və Diaskintestlə əvəz olunub. Bədənə preparat yeridilmədən barmaqdan
 
qan və ya agızdan tupurcək götürülür kənarda yoxlanılır”. "Peyvənd vacibdir, amma civənin çox olması ağır fəsadlar yarada bilər”Mütəxəssisin fikrincə, burda başqa amillər də ola bilər: "ÜST vaksinlərin tərkibinə qatılan  konservant maddələr üçün müəyyən norma təyin etsə də, dərman istehsalçıları bəzən bu  normalar çərçivəsindən kənara çıxır. İstəyirlər ki dərman uzun müddət təzə, istifadəyə yararlı  qalsın”.Tibb elmləri doktoru, professor Adil Qeybulla deyir ki, peyvəndin əhəmiyyəti böyükdür və
 
vaksinasiya mütləqdir: "Bəzən deyirlər ki, hepatit B vaksini uşaqlara zərər verir, peyvənd
 
edilən uşaqlar hepatitə yoluxur. Hepatit B sağalmayan xəstəlikdir, bunun üçün uşaqların
 
vaksinasiya edilməsi çox vacibdir. Bütün dünyada eyni yaşda eyni vaksinlər vurulur uşaqlara.
 
Təbiidir ki, bu körpələri qorumaq üçün atılan addımdır”. Ekspert deyir ki, hər bir vaksin körpəyə vurulmazdan qabaq uşaq fərdi müayinə edilməli, qan
 
dəyərləri müəyyənləşdirilməlidir: "Təəssüflə qeyd edim ki, ölkəmizdə vaksinasiya olunacaq
 
heç bir şəxsin müayinəsi aparılmır, analizlərdən keçmir. Peyvəndin tərkibindəki əlavə
 
elementlərin allergik reaksiyalar yarada biləcəyi də istisna deyil, bəzən ola bilər ki, uşaq
 
peyvənddən sonra ürək xəstəliyinə tutulsun”. Terapevt-həkim Rizvan Məmmədov da vaksinlərin tərkibindəki konservantların, xüsusilə də
 
civənin miqdarının artıq olması barədə deyilənlərə ehtiyatla yanaşır: "Düzünü desəm, civənin
 
özü azı da, çoxu da insan orqanizmi üçün çox zərərlidir. Yalnız müalicəvi xarakterli olanda və
 
peşəkar tərəfindən fərdi olaraq norma təyin ediləndə qəbul etmək mümkündür”. Avropalılar üçün ziyanlı sayılan məhlul başqaları üçün xeyirlidir?Rusiya alimi, BRMK REM-nın üzvü, görkəmli virusoloq Qalina Çervonskaya isə, uşaqlara  peyvənd vurulmasının qəti əleyhinədir: "Konkret olaraq, peyvəndlərin insanın immunitet  qabiliyyətinin sıfıra endirilməsinə səbəb olduğu aydındır. Yəni, orqanizm bütün xəstəliklərə  qapını açıb müdafiəsiz gözləmə mövqeyinə keçirilir. Əgər siz öz uşağınızı peyvənddən heç  olmasa 3-5 ilə qədər qoruya bilmisinizsə, o zaman sizə təzim etmək lazımdır. Siz hər bir  uşağın fərdi təbii qoruma qüvvələrinin inkişaf etməsinə imkan verəcəksiniz. Lazımsız  maddələri bədəninə daxil edərək, uşağınızı şikəst etməyəcəksiniz”. Dunyada 80-ə yaxın elmi işi ilə tanınmış həkim Mark Sirkus yazır: ”Düzdür, ağır metallar
 
peyvəndlərin tərkibində uzun muddətdir ki, istifadə olunur, lakin peyvəndlərlə bağlı əsas
 
problemlər 1992-ci ildən sonra başladı. Bir cox farmokoloji şirkətlər ucuz başa gəlsin deyə
 
vaksinlərin tərkibindəki konservantların miqdarını 2 dəfə artırdı. ÜST buna etiraz etsə də, sonralar Farmakoloji şirkətlərin təziyi altında bu göstəricilərin 3-cü
 
tip ölkələr uçün məsləhətli olduğunu bildirdi. Daha aydın desəm, avropalı üçün ziyanlı sayılan
 
bir məhlul 3-cü dünya ölkələri ücün ziyanlı hesab edilmədi”. Bütün alimlərin ümumi rəyinə görə, peyvəndlərin tərkibində civənin normadan on dəfələrlə
 
yüksək olması dəhşətli faciələr yarada bilər. Civə insan orqanizmində yığılaraq, onun bütün
 
orqan və toxumalarına təsir göstərir və müxtəlif xəstəliklər yaradır. Ən çox fəsadlar isə sinir
 
sisteminə yetirir. Nəticədə "qoca dəli papaqçı” xəstəliyi, minamat xəstəliyi yaranır və mərkəzi
 
və periferik sinir sistemində ağır dəyişikliklər baş verir. "Peyvənd insan təbiətinə qarşı doğum evində başlayan terrordur” Mütəxəssis deyir ki, peyvəndlərin tərkibindəki maddələr orqanizmdə ömür boyu qalır və
 
immuniteti məhv etməklə məşğul olur: "Yəni, orqanizm bütün xəstəliklərə qapını açıb
 
müdafiəsiz gözləmə mövqeyinə keçirilir. Əgər BCG-ni doğum evində vursalar, deməli vərəmin
 
mikrobakteriyaları ömürlərinin axırına qədər həmin orqanizmdə məskən salacaqlar. Vərəmin
 
mikrobakteriyaları timusun hüceyrələrini məhv edirlər. Timus isə immun sisteminin bütün
 
hüceyrələrini yaradan ən vacib limfoid orqanlardandır”.Göründüyü kimi, peyvənd əleyhinə olan faktlar və alimlərin rəyi birmənallıdır. Bu iddialar nə  dərəcədə dəqiqdir, bunu birmənalı demək olmaz. Əyər bu gün peyvənd əleyhidarları öz  arqumentlərini müxtəlif elmi araşdırmalara əsasən gətirirlərsə, peyvənd tərəfdarları kecən  əsrin əvvəllərində icad olunmuş peyvəndlərin xeyrinə gətirdikləri arqumentlər sadəcə "bu  xeyirlidir” kimi sözlərdir. Alim deyir ki, istənilən peyvənd bütün fiziologiyaya, insanın bütün təbiətinə əlavə yükdür: "Biz
 
nə edirik? Yoluxucu xəstəliklə deyil, insan təbiəti ilə mübarizə aparırırq. Bu, peyvəndləmə
 
sistemi- bir uşaq orqanizminə 20 peyvənd-, yoluxucu xəstəlik ilə mübarizə deyil, insan
 
təbiətinə qarşı doğum evində başlayan terrordur”. Peyvənd terrorundan bəzi dəhşətli faktlar Qeyd edək ki, Amerikanın Xəstəliklərə Nəzarət Mərkəzi (CDC) tərəfindən aparılan ilkin
 
tədqiqat göstərib ki, HIV vaksini qəbul edən uşaqlarda hemofiliya infeksiyasina yoluxma
 
ehtimalı peyvənd olunmayandan 5 dəfə çoxdur (!). "New England Journal”da dərc olunan təqqiqatlara görə 5 yaşınadək göy öskürək xəstəliyinə
 
tutulan uşaqların 80% i (!) vaxtı ilə elə bu xəstəliyə qarşı peyvənd olunanlardır. "Epidemiologiya American Journal”ında nəşr edilən bir araşdırmada AKDS peyvəndi vurulmuş
 
uşaqlar arasında peyvəndin ilk 3-cü günündə ölənlərin sayının peyvənd vurulmayanlardan 8
 
dəfə (!) cox olduğu ortaya çıxarılıb. Xəstəliklərdən əlavə, peyvəndin hər hansı bir təbii qidaya qarşı allergiya yaratması faktı da
 
var. Belə ki, bir müddət əvvəl Türkiyədə 3 aylıq uşaqlara edilən peyvənd nəticəsində ana
 
südü əmən uşaqların əksəriyyətinin döşlə qidalanmadan imtina edib, süni qidaya
 
meyillənməsi məlum olub (!). Hansı hallarda məcburi peyvəndləmə aparılır? Sonda isə hamıya "Yoluxucu xəstəliklərin immunoprofilaktikası haqqında” Azərbaycan
 
Respublikasının Qanunundan bir maddəni nəzərinizə çatdırmaq istəyirəm: Maddə 5. Epidemik göstərişlərə görə profilaktik peyvəndlər Siyahısı müvafiq icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən müəyyən edilən yoluxucu xəstəliklərin baş
 
verməsi təhlükəsi olduqda epidemik göstərişlərə görə profilaktik peyvəndlər məcburi aparılır.
 
Epidemik göstərişlərə görə profilaktik peyvəndlərin aparılma müddəti və qaydası müvafiq icra
 
hakimiyyəti orqanı tərəfindən müəyyən edilir. Elçin Bayramlı"Sağlam Toplum” İctimi Birliyinin sədr müavini