Aktual / Xəbəriniz olsun!

Yel çərşənbəsi

niwanli | 6-03-2012, 10:00
4 472 46

 

 

 

Yel çərşənbəsi günündə isə əsən isti küləklər yazın gəlişindən xəbər verir. Xalq arasında "Külək oyadan çərşənbə", "Küləkli çərşənbə" kimi tanınan Yel çərşənbəsi ilaxır çərşənbələrin üçüncüsüdür.İnama görə bu çərşənbədə oyanan yel, külək oyanmış suyu, odu hərəkətə gətirir.Şifahi xalq yaradıcılığında Yelin tanrı olması ilə bağlı müxtəlif nəğmə, əfsanə, rəvayət, mif,inanc, məsəl və s. yaranmışdır. Novruz şənliklərində icra olunan Yel baba mərasimi öz kökü etibariləqədim əcdadlarımızın Yel tanrısına etiqadı ilə bağlıdır.

 A Yel baba, Yel baba,

 Tez gəl, baba, gəl, baba.

 Sovur bizim xırmanı,

 Atına ver samanı.

 Dən dağılıb dağ olsun,

 Yel babamız sağ olsun.

 A Yel baba, Yel baba,

 Qurban sənə, gəl baba.

 İnanclar:

 - Yel baba xırmana gəlməmişdən qabaq oradan buğda, dən götürməzlər. Sovurulmamış buğdagötürənin oğlu ölər.

 - Yeli əsdirəni söyməzlər.

 - Yel çərşənbəsi gecəsi söyüd ağacının altına gedib niyyət elə və Yel babanı çağır. Əgər Yel babasənin səsini eşidib əssə və söyüdün budaqlarını torpağa toxundursa, diləyin yerinə yetər.

 

 

 

Tədarüklər

 

 Yel çərşənbəsi günü tonqallar qalanır, evlərdə südlü plov və ya bulğur aşı bişirilir. Süfrəyə daha çox quru meyvə və dənli bitkilərdən hazırlanmış çərəzlər düzülür. Qadınlar axır çərşənbə üçün hazırlıqlar görürlər. Ev əşyaları sürtülüb təmizlənir, xalça-palaz çırpılır, yorğan-döşək havaya verilir. Xanımlar uşaqlar üçün təzə paltar biçib-tikir. Qız-gəlinlər qoz-fındığı ləpələyib şirniyyat hazırlığı tədarükü görürlər. Həmin gün bir qarış böyümüş səməninin ortasına qırmızı qumaş bağlanır.

 

 Atalar deyib ki...

 

 Yel havalanıb keçər.

 Yel əsməyincə yarpaq tərpənməz.

 Yelnən gələn, selnən gedər.

 Yel əsib qoz tökülüb.

 Külək kimi hərdən bir yana əsmə.

 Küləklə yatanın cin atı olar

  

 İnanclar

 Yel çərşənbəsi gecəsi söyüd ağacının altına gedib niyyət elə, Yel Baba səsini eşidib əssə və söyüdün budaqlarını torpağa toxundursa, diləyin yerinə yetər.

 

 Bayramınız mübarək!